Herbezinning compliance
Compliance Rapport
Hilversum, 19 juni 2009 – Bankenonderzoek pleit voor herbezinning op compliance en regelgeving. Meer regelgeving en stringenter toezicht leiden ook na de kredietcrisis bij financiële instellingen niet tot de gewenste mentaliteitsverandering. Zolang compliance geen integraal onderdeel uitmaakt van de moraliteit van banken zullen zij niet anders gaan handelen. Daarbij blijft winstmaximalisatie dominanter dan regelgeving en sanctionering indien de rol en macht van de aandeelhouder niet veranderen. Dit zijn de belangrijkste uitkomsten van het onderzoek onder 25 Nederlandse banken dat is uitgevoerd door adviesbureau SeederDeBoer en Nyenrode Business Universiteit.
De ondervraagde banken geven te kennen dat de regels die de afgelopen jaren zijn ingevoerd nauwelijks effect hebben gehad op het handelen van hun organisatie. Tegelijkertijd heeft de IFRS-regelgeving onbedoeld geleid tot het versneld uithollen van het bufferkapitaal van banken in tijden van financiële crisis. De doelstellingen van de Wet op het Financieel Toezicht (Wft) om bij te dragen aan de financiële stabiliteit in de sector zijn daarmee niet gehaald. De meerderheid van de respondenten vindt bovendien dat de gemaakte kosten om te voldoen aan nieuwe regelgeving niet in verhouding staan tot de voordelen die regelgeving oplevert.
De meest effectieve regelgeving blijkt regelgeving die geïsoleerd kan worden geïmplementeerd, niet ingrijpt in het primaire bankbedrijf en geen gedragsverandering vereist. Denk aan regels met betrekking tot financiële administraties en verslaglegging (o.a. IFRS, Sarbanes Oxley) en regels ter voorkoming van misbruik voor criminele doeleinden. Maar een structurele mentaliteitsverandering als gevolg van regelgeving blijkt lastig te realiseren. Oorzaak is dat banken regels nog te veel zien als een noodzakelijk kwaad. Om aan regels te kunnen voldoen creëren zij veelal stafafdelingen als compliance, legal en transaction monitoring. Gevolg is dat compliance en integriteit onvoldoende geborgd zijn in het bankbedrijf.
Op basis van deze uitkomsten doen de onderzoekers de volgende aanbevelingen aan de sector:
- Maak compliance en integriteit de integrale verantwoordelijkheid van het lijnmanagement. De compliance officer heeft de rol van poortwachter; hij of zij wijst de organisatie op relevante wet- en regelgeving en initieert trajecten om deze effectief te implementeren.
- Maak van de implementatie van regelgeving een meer gezamenlijk proces van stafafdeling, business en individuele medewerker. Erken en los knelpunten gezamenlijk op, alleen dan voelen mensen zich gehoord en ontstaat ruimte voor gedragsverandering.
- Evalueer en vereenvoudig de implementatie van regelgeving. De ervaring leert dat veel winst valt te behalen indien de implementatie van alle regels opnieuw en in onderlinge samenhang wordt bezien.
- Organiseer een gezamenlijke, actieve terugkoppeling aan de wetgever over de effectiviteit van regelgeving in de praktijk.
Geïnteresseerd in het lezen van het gehele rapport? Dit kunt u rechts op de pagina downloaden. Hier vindt u tevens de artikelen die het NRC Handelsblad publiceerde op 19 juni 2009 naar aanleiding van het Compliance Rapport (PDF) en het artikel in MCA in oktober 2009 .
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met: Guido Kilsdonk, partner SeederDeBoer, tel. 06 47 16 70 31, e-mail: guido.kilsdonk@seederdeboer.nl. Voor een papieren exemplaar van het onderzoeksrapport kunt u contact opnemen met ons Office Management: tel. 035 622 3428, e-mail: office@seederdeboer.nl.